Nhiều người từng nghe những lời dọa vui rằng nuốt hạt dưa hấu sẽ mọc cây trong bụng. Thực tế, điều này hoàn toàn vô lý. Với các loại hạt phổ biến như hạt dưa hấu, hạt nho hay hạt lựu, nếu chẳng may nuốt phải, bạn không cần quá lo lắng.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, lớp vỏ cứng bao quanh hạt của các loại trái cây này gần như không bị phân giải bởi hệ tiêu hóa con người. Phần lớn chúng sẽ đi qua đường ruột và được thải ra ngoài mà không gây hại. Trong tự nhiên, đây chính là cơ chế giúp cây cối phát tán hạt giống nhờ động vật ăn quả.

Tuy nhiên, không phải hạt nào cũng lành tính, bởi một số loại lại chứa độc tố có thể gây nguy hiểm nếu sử dụng sai cách.

Hạt hạnh nhân đắng: nhỏ nhưng “độc lực” cao

Không giống với hạnh nhân ngọt thường thấy trong siêu thị, hạnh nhân đắng có chứa từ 2-4% amygdalin, là một tiền chất của HCN. Chỉ cần ăn từ 20 đến 60 hạt, tùy cơ địa, đã có thể dẫn tới ngộ độc nặng.

Các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên tự thu hái hoặc chế biến hạt hạnh nhân, hạt đào, hay hạt mơ tại nhà. Hai loại hạnh nhân ngọt và đắng có hình dạng tương đối giống nhau, rất dễ nhầm lẫn.

Hạt chứa độc trong nhóm trái cây họ Hoa hồng

Những loại quả như táo, lê, mận, mơ, anh đào hay sơn tra đều thuộc họ Hoa hồng (Rosaceae). Phần hạt của chúng chứa hợp chất cyanogenic glycoside, chất này có thể chuyển hóa thành axit xyanhydric (hydrogen cyanide – HCN) khi bị nhai nát hoặc tiêu hóa.

HCN là một độc chất thần kinh mạnh, có thể gây chóng mặt, khó thở, thậm chí tử vong nếu hấp thụ lượng lớn. Dù vậy, lượng độc tố trong một vài hạt táo hay lê rất nhỏ, khó đủ để gây hại. Chỉ khi ăn hàng trăm hạt nghiền nát, nguy cơ ngộ độc mới rõ rệt.

Do đó, nếu vô tình nuốt vài hạt, cơ thể thường sẽ tự đào thải mà không bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc người có hệ miễn dịch yếu, việc cẩn trọng vẫn là cần thiết.

Hạt bạch quả: ăn đúng cách mới an toàn

Bạch quả là nguyên liệu quen thuộc trong món chè hay các món tiềm, có vị thơm và béo. Tuy nhiên, hạt bạch quả sống chứa nhiều chất độc như axit ginkgolic và ginkgotoxin, có thể gây rối loạn tiêu hóa, dị ứng hoặc ngộ độc thần kinh. Ngoài ra, hạt này còn có thể chứa cyanide và một số alkaloid độc khác.

Phần lớn độc tố bị phá hủy khi hạt được nấu chín kỹ, song nếu chế biến sai hoặc ăn quá nhiều, vẫn có thể dẫn tới ngộ độc. Vì vậy, nên dùng lượng vừa phải và ưu tiên sản phẩm đã qua xử lý an toàn.

Một vài lưu ý khi ăn trái cây có hạt

Nhiều người tin rằng hạt nho hay hạt lựu chứa nhiều chất chống oxy hóa tốt cho da, song thực tế, các hoạt chất này chỉ phát huy tác dụng khi được chiết xuất công nghệ cao.

Việc nhai hoặc nuốt hạt trực tiếp không mang lại lợi ích, thậm chí có thể gây tổn thương dạ dày hoặc ruột do vỏ hạt khó tiêu hóa.

Bên cạnh đó, hạt táo đỏ (táo tàu) cũng cần đặc biệt lưu ý. Khi nấu cháo hoặc hầm canh, nhiều người thường bỏ nguyên quả mà không tách hạt.

Hạt táo đỏ rất cứng và nhọn, nếu nuốt phải có thể gây rách thực quản, tổn thương niêm mạc, thậm chí tắc ruột phải can thiệp ngoại khoa.

Trái cây là nguồn dinh dưỡng quý giá, nhưng phần hạt không phải lúc nào cũng vô hại. Hiểu rõ đặc tính từng loại và sử dụng đúng cách sẽ giúp bạn tận hưởng lợi ích từ thiên nhiên mà vẫn bảo vệ an toàn cho sức khỏe.