Ảnh minh họa

Mới đây, Chính phủ ban hành Nghị định số 280/2025/NĐ-CP ngày 27/10/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 23/2015/NĐ-CP về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký và chứng thực hợp đồng, giao dịch, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 07/2025/NĐ-CP.

Theo quy định mới tại Nghị định trên, chứng thực bản sao từ bản chính là việc cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền theo quy định tại Nghị định này căn cứ vào bản chính để chứng thực bản sao là đúng với bản chính.

Theo Nghị định số 280, chứng thực chữ ký là việc cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền theo quy định tại Nghị định này chứng thực chữ ký trong giấy tờ, văn bản là chữ ký của người yêu cầu chứng thực.

Trong khi đó, chứng thực giao dịch là việc người có thẩm quyền theo quy định tại Nghị định này chứng thực về thời gian, địa điểm giao kết giao dịch dân sự, năng lực hành vi dân sự, ý chí tự nguyện, chữ ký hoặc dấu điểm chỉ của các bên tham gia giao dịch dân sự.

Nghị định số 280 cũng nêu rõ rằng, người thực hiện chứng thực là: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã; người được ủy quyền hoặc phân công thực hiện nhiệm vụ chứng thực theo quy định tại khoản 2 Điều 5 của Nghị định này; công chứng viên của Phòng công chứng, văn phòng công chứng; Vvên chức ngoại giao, viên chức lãnh sự của Cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan đại diện lãnh sự và Cơ quan khác được ủy quyền thực hiện chức năng lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài.

Phạm vi chứng thực giao dịch nhà đất của cấp xã được mở rộng

Bên cạnh đó, theo Nghị định số 280, phạm vi chứng thực của UBND cấp xã được mở rộng đáng kể, bao gồm cả các giao dịch về nhà, đất, di sản, di chúc, vốn trước đây chủ yếu do công chứng viên thực hiện.

Đáng chú ý, Nghị định số 280 cũng không giới hạn địa bàn cư trú khi chứng thực bản sao, chữ ký, di chúc.

Cụ thể, theo khoản 2 Điều 1 của Nghị định này, việc chứng thực không phụ thuộc vào nơi cư trú của người yêu cầu chứng thực trong các trường hợp như sau:

Thứ nhất, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký.

Thứ hai, chứng thực giao dịch liên quan đến tài sản là động sản.

Thứ ba, chứng thực di chúc, chứng thực văn bản từ chối nhận di sản.

Thứ tư, chứng thực văn bản ủy quyền liên quan đến việc thực hiện các quyền của người sử dụng đất, nhà ở.

Cuối cùng, chứng thực việc sửa đổi, bổ sung, hủy bỏ giao dịch.

Như vậy, kể từ ngày 1/11 tới, người dân không còn phải “chạy về quê để ký giấy tờ”. Thay vào đó, người dân có thể chứng thực bản sao, chữ ký, di chúc, văn bản từ chối nhận di sản hoặc văn bản ủy quyền nhà đất tại bất kỳ UBND xã, phường nào, mà không còn giới hạn bởi địa bàn cư trú.

Trên thực tế, theo quy định hiện hành tại Nghị định 23/2015/NĐ-CP chưa quy định rõ việc “không phụ thuộc vào nơi cư trú” đối với tất cả các loại chứng thực.

Từ 1/11, không được yêu cầu người yêu cầu chứng thực xuất trình bản chính, bản sao các giấy tờ đã tích hợp trên VneID

Đặc biệt, Nghị định số 280/2025/NĐ-CP cũng bổ sung quy định về nghĩa vụ, quyền của người thực hiện chứng thực. Theo Nghị định, từ 1/11, người thực hiện chứng thực không yêu cầu người yêu cầu chứng thực nộp, xuất trình bản chính hoặc bản sao các giấy tờ, tài liệu đã được tích hợp trên VNeID khi người yêu cầu chứng thực đã xuất trình thông tin tương ứng từ VNeID.

Trong trường hợp người yêu cầu chứng thực đề nghị và người thực hiện chứng thực có thể khai thác thông tin, giấy tờ từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc các cơ sở dữ liệu khác theo quy định của pháp luật thì người thực hiện chứng thực có trách nhiệm thực hiện việc khai thác thông tin, giấy tờ từ các cơ sở dữ liệu này, và không yêu cầu người yêu cầu chứng thực xuất trình bản chính, bản sao từ sổ gốc hoặc bản sao có chứng thực đối với các thông tin, giấy tờ đã được khai thác.