Buổi trưa nắng, ở chợ, một ông lão cẩn thận lựa từng lá rau: cải bó xôi, rau dền, rau muống. Bên cạnh, một người hàng xóm nhắc: “Ông có vấn đề thận, mấy loại rau xanh đậm này nên hạn chế ăn”. Ông lão ngạc nhiên: “Nhà nhà đều ăn, sao lại hại thận được?”.

Sự thật là, với những người có thận suy, một số loại rau xanh nếu ăn quá nhiều có thể làm thận phải “vất vả” hơn. Các bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng đã liệt kê 3 loại rau xanh cần thận trọng trong chế độ ăn, đặc biệt là người bệnh thận.

Tại sao thận suy lại phải hạn chế rau xanh?

Người bị bệnh thận cần kiểm soát một số khoáng chất trong thực phẩm, đặc biệt là kali, phốt pho, natri . Khi thận suy, khả năng lọc của cầu thận và thải qua ống thận giảm, cơ thể khó đào thải kali, dễ dẫn tới tăng kali máu – biến chứng nguy hiểm, có thể gây rối loạn nhịp tim, yếu cơ, thậm chí đột tử .

Ngoài ra, một số rau xanh còn chứa axit oxalic cao , có thể tăng nguy cơ sỏi thận hoặc ảnh hưởng đến chuyển hóa khoáng chất. Nói cách khác, rau xanh không phải là “thủ phạm” hại thận, nhưng khi thận suy, đặc tính kali cao, oxalat cao của chúng có thể trở thành “chất xúc tác” gây hại.

3 loại rau xanh cần thận trọng

– Cải bó xôi: Hàm lượng kali và oxalat cao. Với người thận bình thường, ăn vừa phải không vấn đề. Người thận suy ăn nhiều có thể dẫn đến tích tụ canxi-oxalat , tăng nguy cơ sỏi thận.

– Rau muống: Nhiều người thích ăn rau muống mùa hè, xào hay trộn đều tiện. Rau muống cũng kali cao , nên trong chế độ ăn bệnh thận thường được khuyến cáo ăn ít .

– Hành lá, tỏi tây hoặc rau hẹ: Hay được xem là “rau bổ thận”. Trung bình 100 g chứa khoảng 241 mg kali , thuộc nhóm cao so với các loại rau khác. Người thận suy ăn nhiều có thể khiến kali máu tăng .

Cách ăn an toàn cho người thận suy

– Luộc chần: cắt rau, luộc nhanh 3-5 phút để hòa tan bớt kali và oxalat vào nước, rồi bỏ nước trước khi xào hoặc nấu canh. Không uống nước luộc rau , nếu không sẽ “ăn lại” lượng kali đã tách ra.

– Ăn ít, đa dạng: kết hợp với rau ít kali như dưa chuột, bí đao, cải thảo để giảm tỷ lệ rau giàu kali.

– Không dùng nước luộc làm canh hay nấu cơm, cháo: tránh hấp thụ lại khoáng chất đã loại bỏ.

– Theo dõi kali máu định kỳ: đặc biệt với người thận giai đoạn trung – nặng hoặc lượng nước tiểu giảm.

– Chế độ ăn cá nhân hóa: mỗi người có giai đoạn bệnh, chức năng thận còn lại và bệnh đồng mắc khác nhau. Tham khảo bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để lập kế hoạch phù hợp.

Những hiểu lầm thường gặp

– Rau càng xanh đậm càng tốt? Với người thận suy, xanh đậm đồng nghĩa với hàm lượng khoáng chất cao , tiềm ẩn nguy cơ.

– Luộc rau là an toàn tuyệt đối? Nếu uống nước luộc hoặc luộc chưa đủ thời gian, kali vẫn còn nhiều.

– “Ăn nhiều cải bó xôi tốt cho thận”? Với người thận suy, ăn quá nhiều sẽ tăng nguy cơ sỏi thận, kali cao.

Với người bình tthường Rau xanh giàu kali hay oxalat không gây hại thận nếu thận khỏe. Ngay cả cải bó xôi, rau muống hay rau hẹ cũng không nên lo lắng, ăn vừa phải là đủ. Theo hướng dẫn của Cơ quan Thực phẩm và Dược phẩm Đài Loan (Trung Quốc) , người thận bình thường có thể ăn rau xanh đậm mà không ảnh hưởng chức năng thận, chỉ cần người thận suy kiểm soát lượng kali trong khẩu phần.

Nguồn và ảnh: Sohu