Trong số những loại rau quen thuộc của người Việt, có 2 cái tên dân dã thường mọc hoang nơi hàng rào, góc vườn nhưng lại chứa nhiều giá trị dinh dưỡng và dược tính đáng quý.

Rau đay ví như “nhân sâm” trong vườn nhà

Không chỉ là món canh dân dã quen thuộc của người Việt, rau đay còn được ví như “nhân sâm xanh” nhờ giá trị dinh dưỡng cao. Cây rau đay (tên khoa học Corchorus olitorius) thuộc họ Đay, thường được trồng và thu hoạch quanh năm ở các vùng quê.

Rau đay là thực phẩm có nhiều tác dụng đối với sức khỏe như giải nhiệt, nhuận tràng, lợi tiểu, tiêu đờm, an thai và lợi sữa. Trong y học cổ truyền, rau đay được dùng để trị táo bón, say nắng, tiểu buốt, ho ra máu và tăng tiết sữa cho phụ nữ sau sinh.

Các phân tích dinh dưỡng hiện đại cho thấy rau đay chứa sắt, vitamin C, vitamin K, vitamin B6, vitamin A, đồng, lysine, leucine, threonine, cùng nhiều chất xơ và polysaccharid có lợi cho đường ruột. Nhờ đó, rau đay giúp hỗ trợ tiêu hóa, thanh nhiệt và cải thiện tuần hoàn máu.

Tuy nhiên, khuyến cáo không nên ăn quá nhiều rau đay, đặc biệt là với người hay bị tiêu chảy, lạnh bụng hoặc đang mắc bệnh đường ruột.

Việc sử dụng quá mức có thể gây khó tiêu hoặc rối loạn tiêu hóa. Trẻ nhỏ dưới 5 tuổi cũng không nên ăn nhiều vì dễ ảnh hưởng đến khả năng hấp thu canxi và kẽm.

Để giữ trọn dinh dưỡng, người nội trợ nên rửa rau nhẹ tay, không vò kỹ, tránh làm mất lớp nhầy chứa nhiều vitamin và khoáng chất. Với người trưởng thành khỏe mạnh, nên dùng rau đay 2-5 lần mỗi tuần để duy trì lợi ích cho hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng thể.

Lá mơ lông là “kháng sinh tự nhiên” mọc dại quanh nhà

Lá mơ lông (hay còn gọi là mơ tam thể, dây mơ tròn) là loại cây thân leo phổ biến ở khắp các vùng miền Việt Nam.

Loại rau này có đặc điểm mặt trên màu xanh, mặt dưới ánh tím, phủ một lớp lông mịn đặc trưng. Từ lâu, lá mơ được dùng làm rau ăn kèm với cá nướng hoặc làm thành món bánh dân dã ở miền Tây.

Theo các nghiên cứu thực vật học, lá mơ lông chứa nhiều hợp chất sinh học như flavonoid, polyphenol, enzym tiêu hóa và các khoáng chất thiết yếu như canxi, kali, magie, mangan. Những thành phần này giúp tăng tiết dịch vị, hỗ trợ tiêu hóa, đồng thời có tác dụng kháng viêm, kháng khuẩn và bảo vệ niêm mạc dạ dày.

Y học cổ truyền còn xem lá mơ là vị thuốc giúp giảm triệu chứng viêm đại tràng, đầy hơi, khó tiêu, tiêu chảy. Đặc biệt, các hoạt chất tự nhiên trong lá có khả năng ức chế vi khuẩn gây bệnh đường ruột, nhờ vậy được ví như một loại “kháng sinh tự nhiên” an toàn cho cơ thể.

Nhờ mọc tự nhiên, ít chịu tác động hóa chất, lá mơ là loại rau được đánh giá an toàn và sạch, phù hợp với những người ưa chuộng thực phẩm tự nhiên.

2 loại rau dân dã này không chỉ góp phần làm phong phú bữa ăn Việt mà còn là “kho báu tự nhiên” mang lại nhiều công dụng quý cho cơ thể.

Trong bối cảnh thực phẩm an toàn ngày càng được quan tâm, rau đay là lá mơ lông là lựa chọn đáng để người tiêu dùng đưa trở lại bàn ăn hàng ngày.